Algemeen Handelsblad, 16 oktober 1903
Bron: Koninklijke Bibliotheek

Buitenlandsch overzicht

Een belangrijk feit is de Engelsche nota, gisteren aan de Porte gezonden, waarin deze wordt uitgenoodigd onmiddelijk de hervormingen, bij het tractaat van Berlijn voorgeschreven, in te voeren in Roemelië en in Armenië, en voorts de bepalingen van dat tractaat op de sluiting van de Dardanellen toe te passen. Italië zou dit optreden steun hebben toegezegd.

Deze nota bepaalt zich dus niet tot het verleenen van steun aan de hervormingsvoorstellen van Rusland en Oostenrijk; zij gaat verder; zij wijst op de veel omvangrijker hervormingen, die door het Congres te Berlijn in 1878 zijn vastgesteld, door den Sultan zijn goedgekeurd en tot heden een doode letter gebleven. Engeland vraagt thans ook de invoering dierzelfde hervormingen in Armenië, hoewel er op het oogenblik geen Armenische quaestie is, en ten slotte vraagt het de toepassing van de bepalingen op het sluiten der Dardanellen, dus het ophouden van het oogluikend toestaan, dat Rusland zijn oorlogsschepen door de zeeëngte zendt.

Het is de vraag of het verstandig is, deze quaestie op het oogenblik op te rakelen, nu Rusland en Oostenrijk met zoo groote moeite en inspanning bezig zijn voor het gemartelde Macedonië eenige verbetering te verkrijgen. Hoe nobel de bedoelingen kunnen zijn, die bij het opstellen dezer Engelsche nota hebben voorgezeten, het feit der indiening thans is een belemmering van den arbeid, door Rusland en Oostenrijk ondernomen. De Sultan zal er een nieuwe aanleiding tot uitstellen in vinden, en het gevaar voor complicaties, dat die beide mogendheden sedert een half jaar pogen te bezweren, zal er door worden verhoogd.

Met belangstelling ziet men thans uit naar berichten uit Weenen en Petersburg over den indruk, door Engeland's optreden gewekt.

Colofon